اخبار

مسجد بزرگترین جلوگاه بشر است

روز جهانی مساجد هم مانند دیگر روزهای سال که هرکدام در روزی مشخص به‌علت بروز رویدادها نامگذاری شدند، فرار رسیده است و به عادت هر ساله با برخی تهیه‌کنندگان در این رابطه به گفت‌وگو پرداخته‌ایم تا از علت و چرایی بی‌توجهی سازندگان آثار نمایشی به نقش و نگارهای مساجد سوال کنیم.

 به گزارش روزنامه صبا امیر پورکیان؛ تهیه‌کننده آثاری چون«گاهی»، «دریا و ماهی پرنده» در این گفت‌وگو از گرفتاری‌های که در ساخت آثار نمایشی با محوریت مسجد سخن گفت که می‌خوانید.

ما در آثار سینمایی کمی حضور مساجد را می بینیم، فکر می‌کنید چرا فیلمسازان ما به مساجد به‌عنوان بخشی که در تاریخ روزمره مردم ایران نقش داشته و دارد نمی‌پردازند؟

اولین و بزرگ‌ترین مشخصه این اتفاق؛ یعنی ساخت فیلم در ارتباط با مسجد با دشواری‌های زیادی همراه است. به عنوان مثال باید با تعداد بسیار زیادی چه افراد کاربلد مذهبی چه کارنابلد مذهبی که بی‌ربط یا با ربط در این امر دخالت می‌کنند اشاره کرد و متاسفانه فیلمساز نمی‌تواند این رسالت را به‌دلیل ترس‌های مربوط به اکران فیلم خود در سینما انجام دهد.

در آثار سینمایی که به مساجد پرداخته می‌شود ما مواجه با برخورد کلیشه‌ای در این حوزه هستیم و به زیست طبیعی مساجد و با امکانات روایتی که در فیلم‌ها می‌توانند ایجاد کنند، پرداخته نمی‌شود. نظر شما چیست؟

بعضی از دوستان به این موضوع ورود کردند. به‌عنوان مثال کمال تبریزی با فیلم سینمایی «مارمولک» در این مسئله گام برداشت و مبدع این فیلم مسجد بود ولی طوری با آن اثر برخورد می‌شود که سرنوشت آن را مشاهده کردید. در مجموع فیلمساز در ساخت این آثار خیلی سمت و سو نمی‌تواند بگیرد چون ترس حاشیه‌رفتن فیلم خود را پیدا می‌کند.

متاسفانه در تلویزیون، مسجد مهر تاییدی بر سریال سفارشی می‌شود، مثل این‌که فیلمساز به‌خاطر فرار از ممیزی و سانسور، پلانی را در مسجد تصویربرداری می‌کند تا با خیال آسوده فیلمنامه خودش را مقابل دوربین ببرد و در حقیقت پخش آن سریال به خیر و خوشی صورت می‌گیرد.

به‌لحاظ تاریخی مسجد نقش پر‌رنگی در زندگی روزمره مردم داشته است. باتوجه به این قدمت طولانی چرا این اهمیت و این نقش را در کارهای سینمایی نمی‌بینیم؟ البته در رسانه تلویزیون شاهد پرداختن به این مسئله هستیم.

مسجد بزرگ‌ترین جلوگاه بشر است، حداقل پس از اسلام محمد رسول‌اله«ص» تمام تصمیمات بزرگ تاریخی خودشان را آن‌جا می‌گیرند و بازهم مسجدی که بنا به دستور حضرت محمد‌(ص) به‌خاطر منبع ضرر برای اسلام، تخریب شد تا جلوی ورود ضربه به اسلام گرفته شود که برای بشر بشارت‌دهنده خواهد بود.

مسجدی مثل مسجد کوفه که بزرگانی چون امام علی(ع) مرکز خلافت و حکومت خود را در آن بنا کردند و همان‌جا خلیفه مسلمان در محل عبادت به شهادت می‌رسند که خیلی ساده در تلویزیون و سینما به آن نگریسته می‌شود. مسجدی که خلیفه مسلمین را در محرابش به شهادت برسانند، ببینند چه جایگاه مهمی دارد چرا نباید در این خصوص اثر نمایشی درخشان ساخته شود.

زمانی که قوه‌قضاییه وجود نداشت، مسجد محل حکمیت در قضاوت به‌همراه عقد و عروسی بوده است، متاسفانه به‌خاطر این‌که در دو دهه اخیر عده‌ای ناآگاه یا آگاه مسجد را به‌ سمت عزا بردند و دیدگاه مردم را نسبت به مسجد الکن و محدود کردند. این اتفاق ناگوار رخ داده است که عموم مردم، مسجد را مرکز عزاداری قلمداد می‌کنند.

در حالی که عده‌ای با وحدت به یک خدای یگانه سجده می‌کنند و از آن انرژی می‌گیرند و آن را با هم تقسیم می‌کنند. یک مرکز ثقلی از انرژی به‌وجود می‌آورند که محل آرامش و عروج است. در این محل تصمیمات بزرگی گرفته می‌شود، خیلی عفوها و گذشت‌های از اعدام می‌تواند در مساجد رخ دهد. دوربینی برای به تصویر کشیدن آن وجود ندارد، امیدوارم که این موضوع مورد توجه همه مسئولان از جمله برنامه‌سازان تلویزیونی به‌همراه مسئولان و مدیران وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی قرار بگیرد.

آیا ما می‌توانیم به مساجد به‌عنوان بستری برای به‌نمایش درآمدن فیلم‌ها و آشتی رسانه، مساجد و ادبیات مابینشان توجه داشته‌ باشیم؟

تصور نمی‌کنم که فیلمساز یا تهیه‌کننده‌ای منکر جذابیت‌های بصری مسجد به‌لحاظ طراحی و نقش و نگار کاشی‌های حکاکی‌شده شود زیرا در مسجد فیلم ساختن برای فیلمساز موهبتی ارزشمند به حساب می‌آید، تصویری که از مساجد فیلمبرداری می‌شود، همواره مورد توجه مردم قرار گرفته است ولی برقراری این اتفاق درگروی فیلمنامه و داستانی است که بتواند از تمام ظرفیت و پتانسیل مسجد نهایت بهره ببرد که برخی آثار در بهره‌گیری از این مسائل موفق بودند و برخی دیگر ناموفق.

در حوزه سینما، فیلمسازان بیشتر در عرصه مستند به مساجد پرداخته اند. از نگاه شما چطور می‌توانیم مساجد را وارد سینمای روایتگر و داستانگو کنیم؟

متاسفانه در وقوع این مسئله باید به چندین نکته توجه کنیم، در ابتدا باید از تولید آثار نمایشی در رابطه با موضوع مسجد حمایت‌های صورت بگیرد و بازار آن فعال و بیدار شود تا بخش خصوصی هم میل و رغبتی برای حضور در این فضای رقابتی پیدا کند وگرنه در غیر این‌صورت همچنان شاهد این مسئله و حتی گسترش آن خواهیم بود.

البته نقش فیلمسازان و نویسندگان هم در این رابطه خیلی مهم است چرا که از کانال آنها محتوا تولید می‌شود به همین خاطر از آنها هم باید درخواست کرد که در این فضا حضور پیدا کنند.

۳ شهریور ۱۳۹۵ ۱۱:۵۶

اظهار نظر

ایمیل را وارد کنید
تعداد کاراکتر باقیمانده: 500
نظر خود را وارد کنید